Máy bay tàng hình tầm xa B-2 Spirit của Không quân Mỹ đã bị phát hiện cất cánh từ căn cứ Fairford tại Anh, bay vào Biển Baltic và bay nhiều vòng gần vùng lãnh thổ hải ngoại Kaliningard của Nga.
Hiện chưa rõ mục đích thật sự của Không quân Mỹ khi điều máy bay B-2 đến gần Nga là gì nhưng toàn bộ hành trình bay của chiếc tàng hình cơ này (kể từ khi xuất phát) đã bị hệ thống radar Nga phát hiện và bám sát. Phòng không Nga không tiết lộ thời điểm cụ thể diễn ra tình huống này.
Chỉ với những thông tin này cũng đủ cho thấy, việc Mỹ dùng B-2 Spirit để thực hiện nhiệm vụ không thể gây bất ngờ cho Nga. Khả năng tàng hình không đủ mạnh khi phải đối đầu với những hệ thống radar tối tân của Nga có thể chính là một trong những nguyên nhân khiến Mỹ đang phải đổ tiền nâng cấp toàn bộ phi đội B-2 hiện có.
Theo thông tin được tiết lộ, gói nâng cấp sẽ bao gồm tên lửa hành trình tầm xa mang đầu đạn hạt nhân (LRSO) và hệ thống quản lý phòng thủ (DMS). Mỹ hy vọng LRSO sẽ là một trong số ít vũ khí xuyên thủng được lớp phòng thủ công nghệ cao do Nga chế tạo, trong khi DMS sẽ cung cấp thông tin về vị trí các tổ hợp phòng không của đối phương.
Đại úy Michael Hertzog thuộc Không quân Mỹ nói: "Với các gói nâng cấp, B-2 có thể thực hiện nhiệm vụ ở bất cứ nơi nào, sau đó trở về căn cứ an toàn, giúp các lực lượng đồng minh cơ động tự do trên chiến trường. Hệ thống DMS là rất cần thiết để duy trì tính răn đe của máy bay B-2".
Thực hiện gói nâng cấp B-2 được coi là nhiệm vụ thiết yếu với Không quân Mỹ, khi dòng máy bay thế hệ kế tiếp (LRS-B) chưa thể bay thử trong ít nhất 10 năm tới. Các chuyên gia hàng không cho rằng bộ 3 máy bay ném bom chiến lược của Mỹ hiện nay là B-52, B-1 và B-2 có thể hoạt động thêm nhiều năm nữa khi được nâng cấp thường xuyên.
Trong khi đó, tạp chí quốc phòng National Interest lại có cái nhìn khá bi quan kể cả khi B-2 hoàn thành nâng cấp. Hiện nay loại máy bay ném bom chính của Không quân Mỹ vẫn là B-52, loại máy bay cất cánh lần đầu vào năm 1952. Trong số 744 chiếc được chế tạo từ trước tới nay, hiện chỉ còn 76 chiếc B-52H được nâng cấp vẫn còn được sử dụng.
Chúng không còn khả năng vượt qua hệ thống phòng không hiện đại, tuy nhiên chúng vẫn sẽ tiếp tục được sử dụng cho đến năm 2040 và được trang bị các loại tên lửa tầm xa và bom định hướng.
Trong khi đó, oanh tạc cơ B-1B của Không quân Mỹ (hiện có 62 chiếc) đã không còn được trang bị vũ khí hạt nhân và chỉ có thể hoạt động trong những khu vực giao tranh nhỏ. Những loại máy bay này cũng sẽ tiếp tục được sử dụng cho đến năm 2040.
Như vậy, B-2 Spirit là loại vũ khí duy nhất có thể xâm nhập và đánh bom tầm xa mà Mỹ đang có. Vốn là loại phi cơ đắt tiền, Không quân Mỹ chỉ có 20 chiếc và đã bị tổn thất khi một chiếc B-2 rơi gần đảo Guam. Lực lượng này chỉ có thể điều động một số lượng giới hạn B-2 và việc mất một phi cơ cũng sẽ giảm khả năng chiến đấu một cách đáng kể.
Theo Cục Nghiên cứu Quốc hội Mỹ (CRS), chỉ có 16 chiếc B-2 được coi là đủ khả năng tham chiến. Trong số này, khoảng 9 chiếc có thể sẵn sàng được điều động. Con số này còn tiếp tục giảm khi tính cả những chiếc được sử dụng cho mục đích huấn luyện, và thực tế một sĩ quan cấp cao của Không quân Mỹ cho biết số máy bay B-2 thực sự có thể sử dụng chỉ có 6 chiếc. Số còn lại đều được lưu kho để bảo dưỡng.
Mặc dù Không quân Mỹ tiếp tục đầu tư thêm tiền mặt để nâng cấp B-2 và giúp nó có thể tiếp tục hoạt động cho đến năm 2058, công nghệ có trên máy bay này đã bắt đầu có tuổi. Công nghệ tàng hình đã có những bước tiến dài kể từ khi B-2 được thiết kế vào cuối thập niên 1970. Hơn nữa, nhiều thiết bị trên máy bay ngày càng trở nên lỗi thời trong suốt chiều dài hoạt động của máy bay này, trong đó có cả hệ thống động cơ.
Vào năm 2012, Tham mưu trưởng Không quân Mỹ thời đó là Tướng Norton Schwartz phát biểu rằng B-2 đang dần mất khả năng thâm nhập vào vùng không phận của đối phương.
"Công nghệ mà các loại máy bay này đang có thực tế đã có những năm 1980. Một thực tế hiển nhiên đó là B-2 đang mất dần khả năng sống sót trên chiến trường kể cả khi dòng máy bay này được nâng cấp", ông Schwartz thừa nhận.
Nhận định này đã được kiểm nghiệm bằng việc phòng không Nga đã phát hiện và theo sát máy bay này từ khoảng cách rất xa khi nó thực hiện chuyến bay gần không phận Nga.
